Pin thể rắn: Cuộc cách mạng xe điện và “cơn sốt” bạc toàn cầu sắp tới

Nhu cầu sử dụng xe điện (EV) tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm qua và pin xe điện chính là thứ được nhiều hãng xe và các công ty công nghệ quan tâm, nghiên cứu. Được ví như “trái tim” của chiếc xe, do đó, công nghệ pin thể rắn (SSB) đang được xem là chìa khóa mở ra kỷ nguyên mới: an toàn hơn, đi xa hơn và sạc nhanh hơn.

Tuy nhiên, ít ai biết rằng, bước đột phá này có thể gây ra một “cơn địa chấn” trên thị trường bạc toàn cầu, đẩy kim loại này vào tình trạng khan hiếm chưa từng có.

Vì sao pin Lithium-ion chưa phải là “trái tim” hoàn hảo?

Hiện nay, pin lithium-ion là loại pin đang được sử dụng phổ biến nhất trong xe điện. Mặc dù loại pin này đang là phương án tối ưu nhất cho ngành công nghiệp xe “xanh”, nhưng chúng cũng tồn tại những nhược điểm cố hữu:

• Chi phí cao: Pin lithium-ion đắt hơn nhiều so với các loại pin khác, chẳng hạn như pin axit-chì. Điều này dẫn đến chi phí trên mỗi chiếc xe cao hơn, khiến người tiêu dùng khó tiếp cận và các nhà sản xuất EV khó kiếm lời hơn.

• Độ bền kém: Pin lithium-ion có xu hướng xuống cấp theo thời gian, làm giảm phạm vi và hiệu suất hoạt động của EV. Độ bền của pin có thể bị ảnh hưởng nếu nhiệt độ quá cao hoặc quá thấp, khiến chúng không phù hợp với nhiều vùng khí hậu.

• Rủi ro an toàn: Pin lithium-ion nếu bị hỏng hoặc sử dụng không đúng cách, có thể gây nguy hiểm (cháy, nổ) cho người sử dụng và môi trường xung quanh.

Pin thể rắn (SSB): Chìa khóa mở ra kỷ nguyên xe điện mới

Từ những nhược điểm trên, các nhà khoa học đã nghiên cứu một loại pin thay thế. Trong năm 2024 vừa qua, Samsung đã phát triển một loại pin thể rắn mới nhằm thay thế pin lithium-ion.

Pin thể rắn là một loại pin sử dụng chất điện phân ở thể rắn thay vì thể lỏng. Chính điểm khác biệt này khiến cho chúng hoạt động ổn định, an toàn cũng như lâu dài hơn so với các loại pin truyền thống. Pin thể rắn cũng thân thiện với môi trường hơn do chúng không sử dụng bất kỳ hóa chất độc hại nào.

So với pin lithium-ion lỏng, pin thể rắn do Samsung công bố có những ưu điểm vượt trội:

• An toàn vượt trội: Loại bỏ nguy cơ rò rỉ, cháy nổ do sử dụng chất điện phân rắn, không bắt lửa.

• Mật độ năng lượng cao: Lưu trữ nhiều năng lượng hơn trong cùng kích thước, giúp xe đi xa hơn đáng kể. Một số thiết kế có mật độ năng lượng gấp 2.5 lần pin Li-ion (Samsung công bố pin đạt 500 Wh/kg).

• Sạc siêu nhanh: Thời gian sạc giảm đáng kể, có thể chỉ 9-10 phút cho quãng đường gần 1.000km.

• Tuổi thọ cao: Bền bỉ hơn, với tuổi thọ có thể lên đến 20 năm.

Samsung và Toyota: Cuộc đua sản xuất pin thể rắn

Không chỉ Samsung, “ông lớn” như Toyota cũng tham gia vào cuộc đua pin thể rắn.

• Toyota: Dự kiến bắt đầu sản xuất loại pin mới từ năm 2026 và sản xuất hàng loạt từ 2030.

• Samsung: Đặt mục tiêu sản xuất hàng loạt vào năm 2027, có thể hợp tác với Toyota cho các dòng xe Lexus.

Nhiều chuyên gia dự đoán pin thể rắn sẽ bắt đầu thâm nhập thị trường từ khoảng năm 2025.

Bạc: “Vũ khí bí mật” trong pin thể rắn hiệu suất cao

Để đạt được những thành tựu trên, mỗi cell pin thể rắn có một “vũ khí bí mật” vừa lạ, vừa quen: Bạc (Silver).

Ước tính, mỗi cell pin thể rắn của Samsung có thể cần tới 5 gram bạc. Với một bộ pin 100 kWh (khoảng 200 cell), tổng lượng bạc cần thiết có thể lên đến 1 kilogam (kg) cho mỗi xe điện.

Cú sốc nguồn cung: 16 triệu xe điện “ngốn” 50% sản lượng bạc?

Theo IEA (Cơ quan Năng lượng Quốc tế), sản lượng ô tô toàn cầu đạt trung bình khoảng 80 triệu xe mỗi năm.

Hãy làm một phép tính đơn giản: Nếu chỉ 20% số xe này (khoảng 16 triệu xe điện) sử dụng loại pin thể rắn, thì nhu cầu bạc hàng năm sẽ là khoảng 16.000 tấn bạc.

Trong khi đó, sản lượng khai thác bạc lớn nhất trong 10 năm qua là hơn 31.000 tấn. Điều này có nghĩa là chỉ riêng nhu cầu pin xe điện có thể chiếm đến hơn 50% tổng sản lượng khai thác bạc toàn cầu. Đây có thể là một cú sốc cực lớn cho thị trường bạc.

Thị trường bạc vốn đã thâm hụt nghiêm trọng

Theo Metals Focus, thị trường kim loại bạc toàn cầu đã ở trong tình trạng thâm hụt nguồn cung trong suốt 4 năm liên tiếp (từ năm 2021 đến năm 2024), với tổng thâm hụt lũy kế lên tới hơn 21.000 tấn.

Năm 2025 được dự báo là năm thâm hụt thứ năm. Do đó, nhu cầu tiêu thụ bạc mới từ pin thể rắn có thể sẽ “đổ thêm dầu vào lửa”, khiến tình trạng thâm hụt trở nên nghiêm trọng hơn, đẩy giá bạc vào một chu kỳ tăng giá mạnh mẽ và kéo dài.

Cách mạng xe điện và cơ hội cho nhà đầu tư bạc

Cuộc cách mạng xe điện và công nghệ pin thể rắn không chỉ thay đổi cách chúng ta di chuyển mà còn có thể tạo ra một “cơn sốt” bạc toàn cầu. Để nắm bắt cơ hội cho tương lai này, nhà đầu tư tại Việt Nam hoàn toàn có thể tham gia thị trường bằng những thỏi bạc tích lũy 9999 như vàng.